63. Fałszerstwo dokumentu. Czym różni się podrobienie od przerobienia dokumentu?

63. Fałszerstwo dokumentu. Czym różni się podrobienie od przerobienia dokumentu?

Matusz wpadł na świetny pomysł, jak łatwo zarobić niezłe pieniądze cudzym kosztem. Miał zawartą umowę, z której wynikało, że pożyczył jakiejś starszej, biednej kobiecie ze wsi 1000 złotych. W treści umowy jednak kwota pożyczki napisana była tylko cyframi. Tymczasem dla bezpieczeństwa strony zwykle piszą sumę pożyczki zarówno cyframi, jak też i słownie. Uniemożliwia to lub przynajmniej utrudnia fałszerstwo dokumentu. Tym razem jednak tak nie było, kwotę wpisano tylko cyframi. Dlatego też Mateusz dopisał długopisem jedno zero, dzięki czemu z umowy wynikało, że pożyczył tej kobiecie 10000 złotych. Nawet nie spodziewał się, że w ten sposób popełnił poważne przestępstwo.

Większość osób nie wie, iż przestępstwo tzw. materialne fałszerstwo dokumentu – tj. przestępstwo określone w art. 270 kodeksu karnego – można popełnić na trzy sposoby, tj. poprzez podrobienie dokumentu, jego przerobienie albo też użycie takiego dokumentu jako autentycznego.

Podrobienie dokumentu

Podrobienie dokumentu to wykonanie imitacji dokumentu prawdziwego. Innymi słowy, podrobienie dokumentu jest to zatem sporządzenie go (np. od nowa) przy zachowaniu pozorów, jakby dokument ten pochodził od innej osoby, a nie od sprawcy.

Co ważne, dla zaistnienia przestępstwa fałszerstwa dokumentu całkowicie obojętne jest to, czy osoba, której podpis podrobiono na dokumencie, wiedziała o tym lub nawet wyraziła na to zgodę, czy też nie. Istotne jest tylko to, że dokument nie pochodzi od osoby, w której imieniu został sporządzony. Więcej na ten temat napisałem w 15. odcinku mojego bloga pt. Fałszywy podpis na dokumencie – czytaj.

Warto przy tym pamiętać, iż podrobienie dokumentu może odnosić się zarówno co do całości (np. sporządzenie go od nowa), jak też i części istniejącego już dokumentu, np. kwoty ceny na umowie sprzedaży, podpisu strony na ugodzie, czy też daty testamentu (ma ona tu istotne znaczenie prawne).

Obojętne są techniczne sposoby podrobienia dokumentu, gdyż można popełnić to przestępstwo za pomocą różnych metod, np. ręcznie przy użyciu długopisu lub też pióra, czy też na kserokopiarce.

Przerobienie dokumentu

Czym inny jest natomiast przerobienie dokumentu, które polega na dokonaniu zmian w prawdziwym dokumencie przez osobę do tego nieuprawnioną. Przerobienie dokumentu ma zatem miejsce wtedy, gdy osoba nieupoważniona zmienia jego treść na inną od autentycznej.

Innymi słowy, przerobieniem dokumentu jest nadanie istniejącemu już prawdziwemu (autentycznemu) dokumentowi innej treści niż pierwotnie posiadana. Bez znaczenia jest przy tym charakter i rodzaj zmiany dokonanej w autentycznym dokumencie. Może to być również dopisanie dodatkowej treści.

Warto jednak pamiętać, iż nie jest przerobieniem dokumentu nadanie mu innej, nowej treści przez osobę, od której ten dokument pochodzi. I tak przykładowo, zmiana treści umowy dokonana przez autentyczne strony tej umowy nie jest jej przerobieniem – bez względu na to, czy czy polega na naniesieniu poprawek do tej umowy, sporządzeniu nowej umowy o innej treści, czy też aneksu do niej.

Dodam, że technika przerobienia dokumentu może być różna. I tak przykładowo – może to nastąpić poprzez sporządzenie dopisku do istniejącej treści, wymazanie (wywabienie) jakiejś treści, lub przekreślenia czegoś.

Używanie jako autentycznego podrobionego lub przerobionego dokumentu

Warto też wiedzieć, iż trzecią postacią przestępstwa fałszerstwa materialnego dokumentu jest używanie jako autentycznego(już wcześniej)podrobionego lub przerobionego dokumentu. Pod tym pojęciem rozumiemy użycie funkcji dokumentu w jego prawnym znaczeniu. I tak przykładowo, nie jest przestępstwem samo posiadanie przy sobie sfałszowanego dowodu osobistego czy też prawa jazdy, natomiast okazanie tego dokumentu Policji podczas kontroli drogowej już tak.

Podsumowanie

Reasumując, mamy dwie główne postaci fałszerstwa dokumentów, tj. podrobienie i przerobienie. Dokument jest podrobiony wtedy, gdy nie pochodzi od tej osoby, w imieniu której został sporządzony, natomiast przerobiony jest wówczas, gdy osoba nieupoważniona zmienia dokument autentyczny (prawdziwy).

Zarówno podrobienie jak też i przerobienie dokumentu jest jednak przestępstwem kierunkowym, tzn. musi zostać podjęte w celu użycia takiego dokumentu za autentyczny. Nie może to być zatem zrobione dla zabawy np. w jakiejś grze.

Mamy też trzecią postać przestępstwa fałszerstwa materialnego dokumentu, czyli używanie jako autentycznego(już wcześniej)podrobionego lub przerobionego dokumentu.

Za fałszerstwo dokumentu grozi kara grzywny, kara ograniczenia wolności albo też pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5 (jednak w tzw. wypadku mniejszej wagi – do lat 2).

Warto też wiedzieć, że karalne jest także samo przygotowanie do przestępstwa fałszerstwa materialnego dokumentu.

Jeśli zaś chodzi o zdradliwe zapisy w umowie, na które warto zwrócić uwagę przed jej podpisaniem, aby Cię nie oszukano to polecam Ci specjalny odcinek mojego bloga – czytaj.

Jeżeli podoba Ci się idea niniejszego bloga to proszę o jego udostępnienie, polubienie lub skomentowanie – dzięki temu ma on szanse dotarcia do szerszego kręgu odbiorów, a być może wśród nich są osoby, które bardzo potrzebują zawartych w nim informacji. Polecam także zapisanie się na mojego Newslettera – wtedy nie umknie Ci żaden odcinek tego bloga, a także polubienie mnie na Facebook-u.

Niniejsze zdjęcie wykonałem w miejscowości Lindos.

Copyright © 2021 Rafał Ganowski

Dodaj komentarz